26/08/2026
Chín câu hỏi để xác định liệu doanh nghiệp có thực sự vượt trội không?
1* Doanh nghiệp có thể hiện tính chất độc quyền tiêu dùng mà ta có thể nhận thấy được (đó có thể là một sản phẩm có thương hiệu hoặc một dịch vụ quan trọng mà mọi người hoặc các doanh nghiệp khác đang phụ thuộc vào), hoặc làm việc trong một ngành có đại dương xanh (đại dương xanh nghĩa là một ngành mới, có ít cạnh tranh, trong khi tiềm năng mở rộng rất nhiều, dễ dàng tăng trưởng, biên lợi nhuận rất cao), thuận theo dòng chảy của thời đại, nhân loại (nghĩa là tiềm năng tăng trưởng còn rất dài vì thời đại còn cần sử dụng sản phẩm mới đó trong nhiều năm tương lai). Hoặc có lợi thế cạnh tranh bền vững khác (chẳng hạn như chi phí thấp - giá rẻ, thương hiệu mạnh, quy mô lớn, hiệu ứng mạng lưới người dùng, công nghệ cao ).
2* Công ty có nguồn lợi nhuận cao và có xu hướng tăng hay không? (Công ty không chỉ cần có nhiều sản phẩm độc quyền hoặc đại dương xanh mà cần có đội ngũ ban giám đốc có khả năng tận dụng lợi thế đó thành giá trị thực của cổ đông).
3* Công ty có được đảm bảo tài chính không? (Nếu một công ty có tính độc quyền tiêu dùng cao, nhiều khả năng công ty sẽ có hàng tấn tiền mặt và không bị gánh nặng nợ vay dài hạn )
4* Doanh nghiệp có thường xuyên thu được tỷ suất hoàn vốn cao trên vốn chủ sở hữu của cổ đông không? ( Đối với các công ty Mỹ, trong 40 năm qua kiếm được 12%/năm. Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu cao liên tục là một dấu hiệu cho thấy ban lãnh đạo công ty không chỉ có thể kiếm tiền từ hoạt động kinh doanh hiện tại mà còn có thể vận dụng số lợi nhuận giữ lại để sinh lời và mang về nhiều tiền hơn cho cổ đông).
5* Doanh nghiệp có giữ lại được lợi nhuận không? (Một vài doanh nghiệp có thể không cần chi phần lợi nhuận giữ lại để nâng cấp nhà máy và thiết bị hoặc phát triển sản phẩm mới, nhưng cần để mua lại các doanh nghiệp mới hoặc mở rộng hoạt động trong số các doanh nghiệp cốt lõi đã có lợi nhuận của mình).
6* Doanh nghiệp phải chi bao nhiêu để duy trì hoạt động hiện tại? (Cần phải đầu tư vào các công ty tạo ra tiền, có thể giữ tiền và không phải chi các khoản lợi nhuận giữ lại đó vào việc duy trì hoạt động hiện tại. Cần đầu tư vào các công ty không có nhu cầu thay thế nhà máy và thiết bị cũng như không yêu cầu tốn kém phải liên tục nghiên cứu phát triển sản phẩm. Dạng công ty sản xuất sản phẩm không bao giờ lỗi thời, với quy trình sản xuất đơn giản và ít hoặc không có cạnh tranh).
7* Công ty có được tự do tái đầu tư nguồn lợi nhuận giữ lại vào các cơ hội kinh doanh mới, mở rộng hoạt động hoặc mua lại cổ phần không? Hiệu quả tiến hành của ban quản lý như thế nào? (Liệu ban quản lý doanh nghiệp có thể vận dụng khoản lợi nhuận giữ lại hay không có lẽ là câu hỏi quan trọng nhất mà bạn phải tự hỏi mình trong tư cách nhà đầu tư dài hạn vào doanh nghiệp. Cam kết đầu tư vốn cho một công ty không có triển vọng hay ban quản lý không có tài năng phát triển nguồn lợi nhuận giữ lại sẽ khiến con thuyền đầu tư của bạn chìm trong đáy nước).
8* Công ty có được tự do điều chỉnh giá theo lạm phát hay không? (Với loại hình kinh doanh hàng hóa, chi phí sản xuất có thể tăng theo lạm phát trong khi giá tiền mà doanh nghiệp tính cho sản phẩm của mình phải giảm do cạnh tranh. Còn các công ty độc quyền kinh doanh tiêu dùng xuất sắc có thể tự do tăng giá sản phẩm theo lạm phát mà không bị sụt giảm nhu cầu. Bằng cách nào đó, lợi nhuận của các doanh nghiệp vẫn luôn đẫy đà, bất kể nền kinh tế có bị thổi phồng đến mức nào đi nữa).
9* Liệu giá trị gia tăng từ lợi nhuận giữ lại có làm tăng giá trị thị trường của công ty không? (Bản chất đầu tư dài hạn của thị trường sẽ liên tục đẩy giá cổ phiếu của công ty lên chừng nào công ty còn có thể phân bổ vốn hợp lý đồng thời tiếp tục gia tăng giá trị ròng của công ty).