28/08/2026
🔥 MỸ SIẾT “MẠCH MÁU” KINH TẾ IRAN – TEHRAN ĐỨNG TRƯỚC 3 LỰA CHỌN ĐÁNG LO
Washington đang chuyển trọng tâm sang siết chặt dòng tiền và cô lập Iran khỏi hệ thống tài chính quốc tế, trong đó mạng lưới ngân hàng ngầm và các tuyến giao dịch qua UAE, Hong Kong, Singapore đang trở thành mục tiêu chính. UAE – một trong những đối tác thương mại lớn nhất của Iran – cũng đã tuyên bố dừng hoạt động thương mại và giao dịch tài chính với Tehran.
Nhưng sức ép kinh tế càng lớn, rủi ro phản ứng ngược càng cao.
Tehran đang phát tín hiệu về 3 phương án đáp trả.
Thứ nhất, đẩy giá dầu lên cao. Eo biển Hormuz vốn là tuyến vận chuyển khoảng 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu trước xung đột. Iran có thể tiếp tục gây gián đoạn vận tải hoặc mở rộng mục tiêu sang những tuyến xuất khẩu dầu khác. Nếu dòng chảy năng lượng tại Vịnh Ba Tư bị gián đoạn nghiêm trọng, giá dầu thế giới sẽ chịu cú sốc và áp lực lạm phát có thể quay trở lại nhiều nền kinh tế.
Thứ hai, mở rộng phạm vi xung đột. Tehran đã cảnh báo những quốc gia hỗ trợ chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel có thể trở thành mục tiêu. Nếu xung đột vượt ra ngoài khu vực Trung Đông, rủi ro địa chính trị sẽ tăng lên một cấp độ hoàn toàn khác.
Thứ ba, xem xét lại chính sách hạt nhân. Đây là kịch bản nhạy cảm nhất. Một số quan chức Iran đã đề cập khả năng rút khỏi Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân, dù điều này mới dừng ở mức cảnh báo và tranh luận, chưa đồng nghĩa Tehran đã đưa ra quyết định chính thức.
Điều đáng quan tâm với thị trường tài chính không nằm ở việc bên nào sẽ nhượng bộ trước, mà ở chi phí kinh tế của một vòng leo thang mới.
Nếu Hormuz tiếp tục bị gián đoạn, giá dầu có thể tăng mạnh. Giá năng lượng tăng sẽ kéo theo chi phí vận tải, sản xuất và lạm phát. Khi đó, bài toán lãi suất của các ngân hàng trung ương cũng trở nên phức tạp hơn.
Đáng chú ý, tác động đã bắt đầu lan sang các quốc gia trong khu vực. Qatar – một trong những nhà xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới – được cho là đã mất khoảng 24 tỷ USD doanh thu khí đốt sau khi xuất khẩu LNG sụt giảm mạnh.
Một cuộc chiến kinh tế vì thế có thể nhanh chóng biến thành câu chuyện của dầu mỏ, lạm phát, lãi suất và tăng trưởng toàn cầu.
Với nhà đầu tư, giá dầu và diễn biến tại eo biển Hormuz sẽ là hai biến số cần đặc biệt theo dõi trong thời gian tới.