18/06/2020
Cần biết | SkyWay – không phải tàu ray đơn monorail
Nhiều người khi lần đầu thấy vận tải SkyWay, coi nó là loại tàu ray đơn monorail. Bề ngoài, thật sự các công nghệ này có những điểm giống nhau, như đặt trên cao và di chuyển theo các đường ray. Tuy nhiên, sự khác biệt giữa tàu ray đơn và SkyWay lớn hơn nhiều, và chính vì những khác biệt ấy tạo ra cách biệt về hiệu suất và các triển vọng ứng dụng của chúng.
Hãy cùng xem các khác biệt ấy một cách ngắn gọn.
Cầu vượt vận tải.
Tại các tuyến đường tàu ray đơn gần như luôn luôn dùng bê tông cốt thép hay các cầu vượt kim loại. Nếu bạn đã trực tiếp thấy tàu ray đơn, thì chắc hẳn các bạn để ý thấy các tuyến đường của chúng được đỡ hoặc bởi các trụ bê tông khổng lồ, hoặc các kết cấu kim loại nặng nề. Vì mức độ hao phí vật liệu cho xây dựng các trụ ấy là rất lớn, nên giá thành của các tuyến đường tàu ray đơn từ 17 tới 100 triệu USD và hơn nữa cho mỗi km đường.
Các cầu vượt SkyWay thì sử dụng các cáp thép được kéo căng sơ bộ (các đường dây) bên trong ray, nên có khả năng chịu các tải trọng lớn với hao phí tài nguyên thấp hơn. Về mặt kỹ thuật, tên gọi "đường ray đơn" không hoàn toàn chính xác, vì phương tiện vận tải dù sao cũng vẫn di chuyển theo rầm bê tông cốt thép lớn. Về phần mình, SkyWay thực sự di chuyển chỉ theo các ray, vì thế, các cầu vượt thử nghiệm tại Belarus và UAE trông nhẹ hơn, nhưng nhờ các đường dây, chúng vẫn rất bền vững.
Đường ray.
Khi xây dựng cầu vượt đường ray đơn, các rầm thép kim loại ngắt quãng thông thường (tức được nối với nhau) được sử dụng. Vì các mối nối ấy, trong kết cấu có thể xuất hiện các mối hàn nhiệt, khi biến đổi nhiệt độ, chúng làm giảm mức độ bền vững của kết cấu.
Bên trong các ray SkyWay có các cáp thép được kéo căng, chúng khiến kết cấu trở nên liên tục và liền khối, tức là thành một thể thống nhất trên toàn bộ quãng đường. Điều này làm loại trừ các mối hàn nhiệt và kết quả là, làm tăng độ bền của tuyến đường.
Phần di chuyển.
Phần lớn các hệ thống đường ray đơn (trừ các đoàn tàu đệm từ) di chuyển nhờ bánh hơi cao su, chúng chịu lực cản lăn lớn của bánh trong quá trình di chuyển.
Tất cả các loại phương tiện vận tải đường dây di chuyển nhờ kết cấu "bánh thép - ray". Bánh thép có mức độ hao phí năng lượng để thắng lực cản lăn thấp hơn đáng kể, cho phép tiết kiệm hao phí năng lượng nhiều lần. Thậm chí khi so với vận tải đường sắt thông thường, năng lượng tiêu thụ của tàu đường ray đơn có thể gấp 5-7 lần.
Khí động học.
Khi di chuyển trên cầu vượt vận tải đường ray đơn, có thể xuất hiện "hiệu ứng bề mặt", tức là không khí lướt qua không đối xứng. Để thắng được hiệu ứng này, cũng cần bỏ ra một lượng công suất bổ sung, điều này làm giảm tốc độ di chuyển và tăng tiêu thụ năng lượng. Vận tốc trung bình của tàu đường ray đơn khi ấy chỉ đạt 20-30 km/h.
Với vận tải SkyWay, "hiệu ứng bề mặt" không xuất hiện, vì nó di chuyển trên cao, không đi trên một dải lớn, mà chỉ đi theo 1 hay 2 đường ray, nhờ thế, không khí lướt qua phương tiện vận tải một cách đối xứng hơn. Nhờ thế, vận tốc tối đa của vận tải đô thị SkyWay đạt 150 km/h.
Có thể so sánh nhiều hơn về SkyWay với tàu đường ray đơn. Chúng ta còn chưa nhắc tới độ phẳng cao của tuyến đường, độ êm ái của hành trình di chuyển và khả năng chuyên chở. Tuy nhiên, chỉ những điều nêu trên cũng đã đủ để đưa ra một kết luận quan trọng - đằng sau vẻ ngoài kết cấu tương đồng là ưu thế công nghệ vượt trội bên trong. Tất nhiên, SkyWay không phải là tàu đường ray đơn monorail, chí ít là vì, monorail là quá khứ, còn SkyWay sẽ chiếm lĩnh tương lai.
Nguồn : team skyway việt nam