27/05/2026
⚠️ 6 SAI LẦM PHỔ BIẾN KHIẾN DOANH NGHIỆP BỊ TRUY THU THUẾ
1️⃣ Thanh toán đúng – nhưng sai cách
Khoản chi có hợp đồng, có hóa đơn. Nhưng thanh toán bằng tiền mặt, trong khi giá trị từ 5 triệu đồng trở lên. Theo quy định hiện hành (tham chiếu NĐ 320/2025/NĐ-CP và văn bản hướng dẫn liên quan): chi phí từ 5 triệu trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để được tính vào chi phí được trừ.
Đặc biệt lưu ý:
- Nộp tiền mặt vào tài khoản bên bán -> không được coi là thanh toán không dùng tiền mặt
- Thiếu chứng từ thanh toán -> có rủi ro bị loại chi phí
2️⃣ Có hóa đơn – nhưng thiếu hồ sơ
Theo nguyên tắc pháp lý về chi phí được trừ: Khoản chi phải có đầy đủ hồ sơ chứng minh tính hợp lý, hợp lệ và phục vụ hoạt động kinh doanh.
Bao gồm: Hợp đồng, biên bản nghiệm thu / bàn giao, chính sách giá / chiết khấu (nếu có)
3️⃣ GHI NHẬN ĐÚNG CHI PHÍ – NHƯNG SAI THỜI ĐIỂM
Chi phí là có thật. Không ai phủ nhận điều đó. Nhưng vấn đề nằm ở thời điểm ghi nhận: ghi nhận trước khi hoàn thành, hoặc chưa đủ điều kiện ghi nhận.
Theo nguyên tắc phù hợp trong kế toán, doanh thu và chi phí phải được ghi nhận đúng kỳ phát sinh. Ghi nhận sai kỳ dẫn đến hệ quả dây chuyền: bị điều chỉnh lại kỳ, làm sai nghĩa vụ thuế từng năm, và cuối cùng là rủi ro truy thu.
4️⃣ Chưa thanh toán – vẫn ghi nhận chi phí (hiểu sai)
Nếu khoản chi đã phát sinh và có đầy đủ hồ sơ -> Được ghi nhận chi phí. Điều này đúng. Nhưng khi thực hiện thanh toán, nếu không đáp ứng điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt (đối với khoản từ 5 triệu trở lên)-> Phải điều chỉnh giảm chi phí.
📌 Kế toán ghi nhận chi phí lúc phát sinh là đúng. Nhưng nếu không theo dõi sát trạng thái thanh toán → Rủi ro bị loại chi phí khi quyết toán.
5️⃣ Số liệu đúng nhưng không nhất quán
Hợp đồng ghi một kiểu. Hóa đơn ghi một kiểu. Thanh toán lại một kiểu khác. Mỗi chứng từ riêng lẻ có thể đúng, nhưng khi đặt cạnh nhau lại không khớp. Theo nguyên tắc kiểm tra, giao dịch phải nhất quán giữa hồ sơ - hóa đơn - dòng tiền. Nếu không nhất quán, giao dịch bị đánh giá là thiếu cơ sở, và doanh nghiệp có thể bị điều chỉnh doanh thu hoặc chi phí. Đây là điểm mà hệ thống AI của cơ quan thuế có thể phát hiện ngay lập tức khi đối chiếu chéo dữ liệu. Doanh nghiệp không cần sai lớn - chỉ cần dữ liệu không nhất quán là đã đủ để bị đưa vào danh sách kiểm tra.
6️⃣ Điều chỉnh lợi nhuận theo kỳ
Dồn doanh thu cuối kỳ. Giãn chi phí sang kỳ sau. Đây là những tình huống không hiếm gặp trong thực tế vận hành. Theo nguyên tắc kế toán, báo cáo phải phản ánh trung thực, hợp lý theo từng kỳ. Nếu bị phát hiện, doanh nghiệp có thể bị điều chỉnh lại lợi nhuận và phát sinh nghĩa vụ thuế bổ sung. Phần lớn rủi ro thuế không đến từ gian lận. Mà đến từ thiếu hệ thống kiểm soát.
Kế Toán Thuế An Tâm – Giải pháp kế toán trọn gói cho doanh nghiệp.
Hơn 10 năm kinh nghiệm xử lý thuế cho đa ngành nghề: thương mại, dịch vụ, sản xuất, xây dựng…
Chúng tôi giúp bạn:
✔ Tránh rủi ro sai sót, hạn chế bị phạt thuế
✔ Tối ưu chi phí hợp lý