14/07/2026
Đây có thể coi là một "quả dưa" lớn. Chuyện công ty của 小红书-Rednote lên sàn thất bại nguyên nhân là do một lá thư tố cáo của nhân viên cũ.
Theo thông tin từ nhiều cơ quan báo chí, công ty dự kiến nộp hồ sơ niêm yết lên Sở Giao dịch Chứng khoán Hồng Kông theo hình thức bảo mật, với mức định giá lên tới 31 tỷ USD. Nhưng ngay vào thời điểm then chốt này, một lá thư tố cáo có ký tên đã được gửi thẳng tới Sở Giao dịch Chứng khoán Hồng Kông và Ủy ban Chứng khoán và Hợp đồng Tương lai Hồng Kông. Người tố cáo tên là Trần Hạo. Anh này, từng là người phụ trách bán hàng trực tiếp khu vực phía Nam của bộ phận thương mại hóa của công ty, gia nhập công ty năm 2022, làm việc được một năm rưỡi, không những từng đoạt giải thưởng sáng tạo mà hiệu suất năm đó còn đạt 120%, đúng là một trong những cán bộ kinh doanh nòng cốt.
Theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động, số quyền chọn cổ phiếu của anh chỉ còn thiếu nửa năm nữa là đến đợt thực hiện lần đầu, một khi được thực hiện, giá trị sẽ rất đáng kể. Thế nhưng vào cuối năm 2023, khi quyền chọn cổ phiếu sắp đến hạn thực hiện, công ty đột nhiên tiến hành điều tra và cuối cùng đã chấm dứt hợp đồng lao động với lý do không đáp ứng được công việc. Chuyện vẫn chưa kết thúc ở đây, trên giấy chứng nhận nghỉ việc do công ty cấp lại có ghi hai chữ: Thải hoán-汰换. Những ai quen thuộc với giới Internet đều biết đây là tiếng lóng của các tập đoàn công nghệ lớn, có nghĩa là đào thải và thay thế, ngầm nói với bên ngoài rằng người này năng lực kém và đã bị công ty loại bỏ. Đối với một quản lý từng đoạt giải thưởng sáng tạo, đạt 120% hiệu suất, điều này không chỉ ảnh hưởng đến danh dự mà còn có thể ảnh hưởng đến cơ hội xin việc trong tương lai. Bởi vì khi nhân sự cấp cao nhận việc, đều sẽ bị kiểm tra lý lịch. Giấy chứng nhận nghỉ việc như vậy gần như gắn một nhãn hiệu tiêu cực lên sự nghiệp của anh ấy.
Trần Hạo không chọn cách im lặng mà bắt đầu con đường đòi quyền lợi. Trong hai năm tiếp theo, anh đã trải qua một lần trọng tài lao động, ba lần xét xử tại tòa án và một lần hòa giải. Tại các phiên tòa, công ty đã đưa ra một quan điểm cốt lõi: họ tuyên bố rằng công ty phát hành quyền chọn cổ phiếu cho Trần Hạo là một công ty nước ngoài đăng ký tại quần đảo Cayman, còn công ty ký hợp đồng lao động với anh là chủ thể vận hành trong nước, hai công ty này không có quan hệ kiểm soát, do đó tổn thất về quyền chọn không liên quan đến công ty trong nước. Hiểu đơn giản là khi làm việc thì là một công ty, nhưng khi bồi thường thì lại thành hai công ty. Cuối cùng, tòa án đã không chấp nhận lập luận này. Đầu năm 2026, tòa án xác định công ty chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, yêu cầu bồi thường cho Trần Hạo khoảng 850.000 nhân dân tệ, bao gồm tiền bồi thường do chấm dứt hợp đồng trái pháp luật, tiền thưởng dịch vụ và hơn 660.000 nhân dân tệ tổn thất quyền chọn. Đồng thời, tòa án còn yêu cầu công ty thu hồi giấy chứng nhận nghỉ việc có ghi chữ "汰换" và cấp lại giấy tờ nghỉ việc bình thường.
Tưởng chừng mọi chuyện đến đây là kết thúc, nhưng vào cuối tháng 6 năm 2026, theo tin tức từ Bloomberg và các phương tiện truyền thông khác, công ty đang chuẩn bị cho đợt IPO tại Hồng Kông. Ngay trong thời kỳ yên tĩnh trước khi niêm yết, Trần Hạo đã "lật bàn". Vào ngày 28 tháng 6, anh đã công khai tuyên bố trên blog cá nhân rằng đã nộp toàn bộ tài liệu kiện tụng trong hai năm qua, bao gồm bản án sơ thẩm, phúc thẩm, giấy chứng nhận nghỉ việc,… kèm tên thật lên Sở Giao dịch Chứng khoán Hồng Kông và Ủy ban Chứng khoán và Hợp đồng Tương lai Hồng Kông để tố cáo về tính tuân thủ khi niêm yết của công ty. Nội dung tố cáo của anh tập trung vào ba khía cạnh chính:
Thứ nhất, liệu thông tin công bố về cấu trúc VIE có nhất quán không. Trần Hạo cho rằng, tại tòa án trong nước, công ty đã viện dẫn mối quan hệ kiểm soát giữa các chủ thể trong và ngoài nước không tồn tại để trốn tránh trách nhiệm về quyền chọn, nhưng khi niêm yết tại Hồng Kông, công ty lại phải thông qua cấu trúc VIE để hợp nhất các mảng kinh doanh trong nước vào báo cáo tài chính của pháp nhân niêm yết. Hai cách nói này có mâu thuẫn không, có liên quan đến vấn đề tính nhất quán của thông tin công bố hay không, cần phải chờ cơ quan quản lý thẩm tra.
Thứ hai, liệu có tồn tại tình trạng sa thải có hệ thống khiến nhân viên mất quyền chọn cổ phiếu hay không. Trần Hạo tiết lộ rằng, sau khi đấu tranh công khai, anh đã nhận được tin nhắn riêng từ gần 50 cựu nhân viên, kể rằng trải nghiệm của họ có điểm tương đồng cao với anh, đều bị sa thải ngay trước khi quyền chọn đến hạn thực hiện, dẫn đến quyền chọn bị vô hiệu. Anh hy vọng cơ quan quản lý chú ý đến việc liệu lợi nhuận và kiểm soát chi phí của công ty có liên quan đến vấn đề này hay không.
Thứ ba, vấn đề ESG và tuân thủ lao động. Anh cho rằng công ty đã bị tòa án tuyên thua kiện vì chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật. Nếu một doanh nghiệp mà vấn đề lao động và quyền chọn vẫn còn đang gây tranh cãi, thì liệu hiệu quả ESG của doanh nghiệp đó có đáp ứng được yêu cầu của thị trường vốn hay không cũng đáng được quan tâm.
Sau khi sự việc được phơi bày, nhanh chóng lọt vào top tìm kiếm, và điều khiến dư luận bàn luận nhiều hơn nữa là lời tuyên bố cuối cùng của Trần Hạo. Anh nói, anh sẽ không yêu cầu bất kỳ khoản bồi thường vật chất bổ sung nào, chỉ hy vọng công ty thành lập một ban điều tra để làm rõ vụ sa thải năm đó, xử lý những người liên quan, đưa ra lời xin lỗi công khai, đồng thời nghiêm túc xem xét lại phương thức quản lý và đối xử tử tế với mọi nhân viên. Cho đến nay, phía công ty vẫn chưa có phản hồi chính thức. Còn việc đơn tố cáo có tên này có ảnh hưởng đến tiến trình IPO tại Hồng Kông hay không, còn cần chờ kết quả thẩm tra của Sở Giao dịch Chứng khoán Hồng Kông và phản hồi chính thức từ công ty.
