06/04/2023
Odpowiedzialność w kontekście ubezpieczeń
Często pytacie czym jest odpowiedzialność cywilna, dlatego postanowiłyśmy to wyjaśnić najkrócej jak jest to możliwe.
Są różne rodzaje odpowiedzialności:
☝️karna,
☝️zawodowa,
☝️administracyjna,
☝️cywilna.
Odpowiedzialność cywilna (w skrócie OC) to jedyny rodzaj odpowiedzialności, przed którą możemy się zabezpieczyć.
Jest to rodzaj odpowiedzialności prawnej. Można powiedzieć, że są to przewidywane przez prawo negatywne skutki zachowania – swojego lub osób, za które odpowiadamy.
Odpowiedzialność cywilna wynika z kodeksu cywilnego.
Możemy wyróżnić dwa reżimy odpowiedzialności:
☝️deliktowy – odpowiedzialność wynikająca z czynu niedozwolonego (działania lub zaniechania działania),
👆kontraktowy – odpowiedzialność wynikająca z umowy zawartej między stronami. Chodzi tu o niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy, np. gdy firma budowlana podczas wykonywania elewacji uszkodziła okna budynku (tego nie było w umowie).
🧐SZKODA
Nie ma dokładnej definicji szkody w kodeksie cywilnym. Możemy zatem uznać, że szkodą jest wszelki (mały i duży) uszczerbek na dobrach lub interesach, które:
👉są prawnie chronione,
👉których poszkodowany doznaje wbrew własnej woli.
Takiego uszczerbku w interesach prawnie chronionych można wyrządzić na mieniu osób trzecich oraz na osobie.
🚲W ramach odpowiedzialności cywilnej deliktowej w szkodach na mieniu odpowiadamy za:
👉stratę – faktyczne zmniejszenie majątku, które powstało w wyniku szkody, np. malarz podczas malowania ścian u swojego zleceniodawcy – grafika komputerowego, uszkodził jego źle zabezpieczony komputer, przewracając na niego wiadro farby. W tej sytuacji grafik za pieniądze z odszkodowania powinien móc odkupić taki sam komputer lub jeśli jest to nie możliwe, o zbliżonych parametrach. Grafik utracił też wiele danych, które miał zapisane na komputerze – będzie mógł ubiegać się o zwrot kosztów związany z przywróceniem danych.
👉utracone korzyści – czyli poniekąd koszty utraconych możliwości. Przez to, że komputer został zniszczony, grafik nie przyjął zlecenia wartego 10 000 zł od klienta, które dostał dnia następnego. Gdyby szkoda nie powstała, nasz grafik przyjąłby zlecenie i byłby bogatszy o te 10 000 zł.
🧑🦳W ramach odpowiedzialności cywilnej w szkodach na osobie odpowiadamy za:
👉realnie poniesione koszty związane z leczeniem, rehabilitacją,
👉koszty dojazdów na rehabilitację,
👉koszty dojazdów rodziny do szpitala,
👉opiekę specjalistyczną, np. pielęgniarską,
👉dostosowanie życia do niepełnosprawności (koszty remontu mieszkania, poszerzania drzwi, aby zmieścił się wózek inwalidzki, itd.),
👉renta dla osoby poszkodowanej (czasowa lub dożywotnia),
👉koszty przekwalifikowania zawodowego, jeśli niepełnosprawność nie pozwala pracować poszkodowanemu w jego zawodzie,
👉renta dla członków rodziny osoby poszkodowanej, która w wyniku zdarzenia zmarła,
👉koszty utraconych możliwości,
-zadośćuczynienie za ból i cierpienie (niepoliczalne).
Aby w ogóle można było mówić o odpowiedzialności, muszą być spełnione trzy przesłanki:
1) Musi dojść do zdarzenia (czyli działania lub zaniechania działania naszego sprawcy),
2) Musi powstać szkoda,
3) Musi być realny związek przyczynowo skutkowy między zdarzeniem a szkodą.
W opisywanej wyżej sytuacji, możemy jasno wskazać związek przyczynowo skutkowy: malarz nie zabezpieczył odpowiednio sprzętu, co było przedmiotem umowy (zaniechanie działania). Sprzęt został uszkodzony z ewidentnej winy (działania) malarza, który przewrócił na komputer przypadkowo wiadro z farbą. W wyniku wypadku komputer nie działa.
🧐Zasady odpowiedzialności odszkodowawczej – czyli na jakich zasadach odpowiadamy w poszczególnych sytuacjach?
Wyróżniamy trzy zasady odpowiedzialności:
🎓zasada winy – umyślnej i nieumyślnej lub winy w zamiarze ewentualnym.
Np. pijany kierowca potrącił dziecko idące chodnikiem – jest to wina w zamiarze ewentualnym, ponieważ kierowca ten wsiadając do samochodu pod wpływem alkoholu miał świadomość, że zwiększa ryzyko wystąpienia takiego zdarzenia.
Na zasadzie winy odpowiadają również medycy – lekarze, pielęgniarki, ratownicy medyczni, fizjoterapeuci, itd. Aby ponosili odpowiedzialność musi zostać udowodniona ich wina, czyli działanie lub zaniechanie działania, które jest niezgodne z wzorcem, czyli sytuacją idealną. Np. lekarz w wyniku pośpiechu przepisał pacjentowi lek na podwyższenie ciśnienia, zamiast na jego obniżenie, w wyniku czego pacjent doznał konsekwencji zdrowotnych.
🎓zasada ryzyka – jest to zasada dużo surowsza niż zasada winy. Brak winy nie zwalnia bowiem z odpowiedzialności. Na zasadzie ryzyka, odpowiadają wszyscy posiadacze pojazdów mechanicznych. Czyli kupując pojazd, bierzemy na siebie ryzyko, związane ze wszelkimi szkodami, które mogą wystąpić w związku z jego posiadaniem. Zaparkowany samochód może np. stoczyć się z górki i uderzyć w płot sąsiada lub wyjechać na ruchliwą ulicę. Mimo braku winy właściciela, jest jego odpowiedzialność.
UWAGA ‼️‼️
Ciekawym przykładem jest tu OC w życiu prywatnym, a konkretnie część dotycząca zalań. Jeszcze do niedawna, kiedy ktoś zalał sąsiada, aby była wypłata odszkodowania sąsiadowi, musiała być wskazana wina ubezpieczonego. Na przykład, należało wykazać, że nie zakręcił on wody w wannie, w wyniku czego doszło do zalania. W ostatnim czasie większość towarzystw ubezpieczeniowych wprowadziła do swojego OC w życiu prywatnym tzw. klauzulę wężykową, dzięki której nie musi być winy ubezpieczonego, aby sąsiad otrzymał należną wypłatę odszkodowania za zniszczoną łazienkę. Bardzo wiele szkód związanych z zalaniem jest bez winy żadnej osoby. Często pękają wężyki w pralce lub w umywalce, czasem dojdzie do pęknięcia rury. Dlatego zawsze pytaj swojego agenta o klauzulę wężykową.
🎓zasada słuszności – ta zasada budzi bardzo wiele kontrowersji. Na tej zasadzie odpowiadają właściciele zwierząt, ale nie tylko. Jest to podstawa odpowiedzialności w wyjątkowych przypadkach. Obejmuje zdarzenia, gdzie mimo braku podstaw odpowiedzialności poszkodowanemu zostaje przyznane odszkodowanie. Takich wyroków możemy szukać w sprawach związanych ze szkodami medycznymi, gdzie mimo braku możliwości udowodnienia winy konkretnej osoby, poszkodowany dostał prawo do
odszkodowania ze względu na bardzo złą sytuację finansową wynikającą z doznanej szkody.
Zadzwoń:
☎️ 501 563 356 Magdalena
☎️ 502 687 292 Małgorzata
☎️ 884 636 602 Monika
