21/07/2022
WAKACJE KREDYTOWE. CZY SKORZYSTAĆ? TAK.
Poniżej kilka ważnych kwestii.
---
Dnia 29 lipca 2022 roku wchodzi w życie ustawa dotycząca wakacji kredytowych. Dzięki wakacjom kredytowym będzie można zawiesić maksymalnie 8 pełnych rat kredytu hipotecznego w latach 2022-2023 w następujących terminach:
- od sierpnia do września 2022 r. - 2 raty kredytu,
- od października do grudnia 2022 r. - 2 raty kredytu,
- od stycznia do grudnia 2023 r. - po jednej racie w każdym kwartale (w sumie 4 raty kredytu).
UWAGA!: „wakacje kredytowe” to nazwa potoczna, nie pada w ustawie. W bankach należy upewnić się, że chodzi o zawieszenie spłaty kredytu na podstawie „ustawy z dnia 7 lipca 2022 r. o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom”, wystarczy oczywiście wspomnieć o ustawie z tego roku. Wakacje kredytowe to pojęcie używane w bankach oznaczające zawieszenie rat na podstawie bankowych regulacji, które są dużo gorsze. Dalej pisząc o wakacjach kredytowych chodzi nam o wakacje ustawowe.
---
Podstawowe zasady i uwagi dotyczące wakacji kredytowych:
- ustawa wchodzi w życie z dniem 29 lipca 2022r. i od tego dnia w bankach będzie można składać wnioski o zawieszenie rat,
- wnioski będzie można składać bezpośrednio w bankach, w oddziale lub przez Internet,
- wakacje kredytowe dotyczą tylko kredytów, dla których umowa została podpisana przed 1 lipca 2022 roku,
- wakacje kredytowe dotyczą tylko kredytów, których zakończenie przypada po 31 grudnia 2022 r. (inne interpretacje: od lipca 2022 r. do spłaty kredytu musi przypadać jeszcze przynajmniej 6 rat, lub zakończenie okresu kredytowania przypada po 1 stycznia 2023 r. - należy sprawdzić interpretację w swoim banku),
- wakacje kredytowe dotyczą tylko kredytów zaciągniętych w złotówkach,
- wakacje kredytowe mogą dotyczyć tylko jednego kredytu wziętego w celu nabycia nieruchomości przeznaczonej na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych,
- nieruchomość z kredytu, którego dotyczy zawieszenie rat nie może być przeznaczona na wynajem oraz nie może być w niej zarejestrowana ani prowadzona działalność gospodarcza,
- wakacje kredytowe nie są umorzeniem kredytu, ani żadnej jego części, są po prostu przesunięciem płatności rat na potem,
- okres kredytu zostaje wydłużony o liczbę zawieszonych rat,
- zawieszenie rat nie wiąże się z dodatkowymi odsetkami czy opłatami,
- wakacje kredytowe dotyczą całych rat - kapitału i odsetek,
- wakacje kredytowe nie dotyczą ubezpieczeń, te w okresie wakacji dalej trzeba opłacać,
- wakacje kredytowe będą odnotowane w BIK jako ustawowe, nie „negatywne”, przy czym ich interpretacja przez banki będzie indywidualna,
- wakacje kredytowe dotyczą kredytów ze zmiennym i stałym oprocentowaniem,
- wakacje kredytowe dotyczą kredytów w transzach w trakcie wypłacania tych transz; w trakcie wakacji zaplanowane transze będą wypłacane (należy potwierdzić to w swoim banku).
---
Czy jest sens skorzystania z wakacji kredytowych? W większości przypadków tak.
Dla osób mających lub mogących mieć problem ze spłacaniem rat sprawa jest oczywista. Dla osób, które nie mają takiego problemu, skorzystanie z wakacji też jest korzystne. Kwoty z zawieszonych rat można wykorzystać do nadpłaty kredytu i przez to zmniejszyć raty w pozostałym okresie kredytu i odsetki w całym kredycie.
Co prawda kredyt wydłuży się dokładnie o liczbę zawieszonych rat, ale:
- (najprawdopodobniej) obecne wysokie stopy procentowe to anomalia i kiedyś te raty zapewne będą spłacone już po „normalnym” oprocentowaniu,
- po wyżej opisanych nadpłatach, raty do spłaty będą niższe, ponieważ będą liczone od pomniejszonego salda,
- nawet pomijając wszystko inne, każda złotówka teraz jest więcej warta niż w przyszłości, więc nawet przy identycznych nominalnych kwotach rat opłaca się zapłacić ratę w przyszłości zamiast teraz.
Skorzystanie z wakacji kredytowych finansowo po prostu się opłaca.
---
Kiedy nie korzystać z wakacji kredytowych.
Praktycznie pewne jest, że w okresie korzystania z wakacji kredytowych nie będzie możliwości zaciągnięcia żadnych innych kredytów. Więc jeśli ktoś ma w planach lub po prostu musi zaciągnąć kredyty w okresie obowiązywania wakacji (hipoteczne, gotówkowe, samochodowe, firmowe itp.) powinien rozważyć czy z nich skorzystać.
Osoby, które biorą kredyty hipoteczne w celach inwestycyjnych, mają lub zamierzają mieć ich więcej niż jeden, też powinny się zastanowić. Wnioskodawcy z kilkoma kredytami z automatu są na „cenzurowanym”, więc nawet po czasie sam fakt skorzystania z wakacji może być problemem (chociaż niekoniecznie musi). Zwłaszcza, że jak ktoś ma kilka kredytów, to i tak może zawiesić raty tylko w jednym, więc całościowy „zysk” i tak jest niewielki.
---
Wakacje kredytowe a BIK i przyszłe kredyty.
Wakacje kredytowe będą odnotowane w BIK, jednak nie będą zarejestrowane jako zjawisko negatywne, a jako wakacje ustawowe. Przy czym banki sporządzają własne scoringi, przetwarzając dane z BIK wedle swoich algorytmów.
To, jak banki będą intepretowały wakacje przy przyszłych kredytach, to się tak naprawdę dopiero okaże. Natomiast prawdopodobnie skorzystanie z wakacji nie będzie dużym problemem. Zagrożone (opóźnione) kredyty to wciąż tylko około 1-3%, a liczba kredytów, w których zostaną zawieszone raty to zapewne będzie kilkadziesiąt %. Banki będą zatem doskonale wiedzieć, że w zdecydowanej większości przypadków skorzystanie z wakacji kredytowych to nie wynik problemów ze spłacaniem kredytu, tylko skorzystanie z okazji na zmniejszenie kosztu.
Zapewne nie będzie można zaciągnąć kredytu bezpośrednio po zakończeniu miesiąca z zawieszeniem, ale możliwe że po jakimś czasie (np. 1-6 spłaconych ratach po zakończeniu wakacji) banki będą patrzyły tylko na raty sprzed, pomiędzy i po wakacjach, a same wakacje nie będą miały już większego znaczenia.
Trudno sobie wyobrazić masowe i długoterminowe odrzucanie wniosków osób, które skorzystały z wakacji - banki przecież dalej będą chciały (i musiały) zarabiać. Ponadto, wciąż (na szczęście) konkurencja jest wystarczająco duża, żeby poszczególne banki traktowały wakacje neutralnie, co w praktyce zmusi do tego wszystkie banki. Co więcej, takie postępowanie byłoby też kontrowersyjne poprzez, w pewnym sensie, omijanie ustawy, co też zmniejsza jego prawdopodobieństwo.
Zaznaczamy, że banki nie komunikują dokładnie tego, jak będą w przyszłości traktowały wakacje kredytowe przy wnioskowaniu o kredyt, są to jedynie nasze domysły. Tym niemniej uważamy, że skorzystanie z wakacji kredytowych nie wiąże się z dużym ryzykiem kredytowym w przyszłości.
Sprawa przyszłych kredytów jest o tyle istotna, że kiedy stopy procentowe wrócą do normalnych poziomów, wielu osobom, które przeszły na oprocentowanie stałe będzie opłacało się zrefinansować kredyt na nowych, lepszych warunkach (przenieść kredyt do innego banku). Ten moment może nastąpić np. na koniec obowiązywania wakacji kredytowych, na przełomie lat 2023/2024. Teoretycznie więc banki chcąc sobie „odbić straty” z wakacji, mogłyby utrudniać takie refinansowania. Uważamy, że to ryzyko jest niskie, a potencjalne problemy raczej przejściowe.
---
Wniosek o wakacje kredytowe można składać tylko bezpośrednio w bankach, nie ma takiej możliwości u nas. Przy czym w razie pytań lub problemów, prosimy się z nami skontaktować, postaramy się pomóc.
