22/08/2026
පිවිතුරු බව (පිරිසිදුකම) පිළිබඳව කෙටි ධර්ම දේශනාවක්
බුදුදහම යනු හුදෙක් ආධ්යාත්මික විමුක්තිය පමණක් නොව, මෙලොව ජීවිතය සාර්ථක කරගන්නා ආකාරයද කියා දෙන ප්රායෝගික දහමකි. එහිදී ‘පිවිතුරු බව’ හෙවත් පිරිසිදුකමට හිමිවන්නේ සුවිශේෂී ස්ථානයකි. බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළේ පිවිතුරු බව කොටස් දෙකකින් සමන්විත වන බවයි
බාහිර පිවිතුරු බව (කය සහ පරිසරය පිරිසිදුව තබා ගැනීම)
අභ්යන්තර පිවිතුරු බව (සිත පිරිසිදුව තබා ගැනීම)
බාහිර පිවිතුරු බවකය
ඇඳුම් පැළඳුම් සහ ජීවත් වන පරිසරය පිරිසිදුව තබා ගැනීම බාහිර පිවිතුරු බවයි. බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්ෂු භික්ෂුණීන් උදෙසා පැනවූ විනය නීතිවල පවා තමන් වෙසෙන විහාරස්ථානය, පරිශ්රය අතුගා පිරිසිදු කිරීම අනිවාර්ය කර ඇත. පිරිසිදුකම පවතින තැන නීරෝගීකම පවතී. "ආරෝග්යා පරමා ලාභා" යන බුදු වදනට අනුව, උතුම්ම ලාභය වන නීරෝගීකම ලබා ගැනීමට බාහිර පිරිසිදුකම අත්යවශ්ය වේ.
අභ්යන්තර පිවිතුරු බව
බාහිරව කොතරම් පිරිසිදු වුවත් සිත අපිරිසිදු නම් එයින් පලක් නැත. සිත අපිරිසිදු වන්නේ ලෝභය (තණ්හාව), ද්වේෂය (ක්රෝධය) සහ මෝහය (මුලාව) යන අකුසල මූලයන් නිසාය. ඊර්ෂ්යාව, වෛරය, පළිගැනීම වැනි සිතුවිලි සිත කිලිටි කරයි.භාග්යවතුන් වහන්සේ ධම්මපදයේදී මෙසේ දේශනා කළ සේක:
"සචිත්ත පරියෝදපනං -
ඒතං බුද්ධාන සාසනං"
(තමන්ගේ සිත පිරිසිදු කර ගැනීම
බුදුවරුන්ගේ අනුශාසනාවයි.)
සිත පිවිතුරු කර ගත හැක්කේ දානය, සීලය සහ භාවනාව පුහුණු කිරීමෙනි. අනුන්ට මෛත්රිය කිරීමෙන් සහ ක්රෝධය අත්හැරීමෙන් සිතේ ඇතිවන සහනය නිවන් මගට පාර කියයි. බාහිරව මෙන්ම අභ්යන්තරවද පිවිතුරු වන පුද්ගලයා මෙලොවත් පරලොවත් දෙකෙහිම සතුටින් ජීවත් වේ.එබැවින්, අප සැමවිටම අපගේ කය සහ අවට පරිසරය පිරිසිදුව තබා ගැනීමටත්, ඊටත් වඩා වටිනා අපගේ සිත් මෛත්රියෙන් හා කරුණාවෙන් පුරවා පිවිතුරු කර ගැනීමටත් අධිෂ්ඨාන කර ගනිමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!🌼🙏