14/09/2026
🚨 AI आपल्याला वापरत आहे की आपण AI ला वापरत आहोत?
अमेरिकन सिनेटर Bernie Sanders यांनी Anthropic च्या Claude AI शी थेट संवाद साधत AI, Data Collection आणि Privacy याबाबत काही गंभीर प्रश्न उपस्थित केले.
🤖 AI ला विचारण्यात आलेल्या प्रश्नांमध्ये एक महत्त्वाचा मुद्दा होता—
कंपन्या आपल्या वैयक्तिक माहितीचा वापर कशासाठी करतात?
आज आपण मोबाईलवर—
📱 काय Search करतो
📍 कुठे जातो
🛒 काय खरेदी करतो
▶️ कोणते Content पाहतो
⏱️ कोणत्या गोष्टीवर किती वेळ थांबतो
💬 कोणत्या विषयांमध्ये रस दाखवतो
यासारख्या डिजिटल वर्तनातून आपल्या आवडी-निवडी आणि वर्तनाची Digital Profile तयार केली जाऊ शकते.
यानंतर Data Analytics आणि AI च्या मदतीने—
👉 आपल्याला कोणते Product आवडू शकते
👉 कोणती जाहिरात आपल्यावर परिणाम करू शकते
👉 कोणती Offer आपल्याला आकर्षित करू शकते
याचा अंदाज घेता येतो.
आणि इथेच Data Broker हा मोठा विषय समोर येतो.
अमेरिकेत Data Brokers लोकांची वैयक्तिक माहिती गोळा करून ती इतर कंपन्यांना विकतात किंवा उपलब्ध करून देतात, याबाबत सरकार आणि सिनेटमध्ये गंभीर चिंता व्यक्त केली जात आहे.
⚠️ पण AI ची चिंता फक्त Privacy पुरती मर्यादित नाही.
नोकऱ्यांचे काय?
Bernie Sanders यांनी AI आणि Robotics मुळे अमेरिकेतील मोठ्या प्रमाणावर नोकऱ्या धोक्यात येऊ शकतात असा इशारा दिला आहे. त्यांच्या एका अहवालात जवळपास 10 कोटी अमेरिकन नोकऱ्यांवर संभाव्य परिणाम होऊ शकतो असा अंदाज मांडला गेला आहे.
याचा अर्थ 10 कोटी नोकऱ्या निश्चितपणे जाणार आहेत असा नाही.
पण AI मुळे काम करण्याची पद्धत, रोजगार आणि उत्पन्नाचे वितरण मोठ्या प्रमाणात बदलू शकते, ही चिंता मात्र गंभीर आहे.
🚨 आणि आता आणखी एक धक्कादायक प्रश्न…
AI स्वतःच जर अशा पातळीवर पोहोचले की ते मानवाच्या नियंत्रणाबाहेर जाऊ लागले तर?
Anthropic चे माजी संशोधक Jacob Coxon यांनी AI च्या अतिवेगाने होणाऱ्या विकासाबाबत गंभीर इशारे दिले आहेत. त्यांच्या मते अत्यंत शक्तिशाली, self-improving AI भविष्यात मानवतेसाठी अस्तित्वाचा धोका निर्माण करू शकते.
आणि हा केवळ काल्पनिक प्रश्न राहिलेला नाही.
अलीकडे AI agents कडून अनपेक्षितपणे बाह्य websites आणि systems शी संवाद साधल्याच्या घटनांनी AI safety बद्दलची चिंता आणखी वाढवली आहे.
🧠 त्यामुळे खरा प्रश्न हा नाही की…
“AI चांगले आहे की वाईट?”
खरा प्रश्न आहे—
AI चा मालक कोण?
आपल्या Data वर नियंत्रण कोणाचे?
AI मुळे निर्माण होणाऱ्या संपत्तीचा फायदा कोणाला?
आणि AI मानवाच्या नियंत्रणात किती काळ राहणार?
आज आपण एखाद्या App ला “Allow” बटण सहज दाबतो.
पण कदाचित भविष्यातील सर्वात मौल्यवान वस्तू आपला Data असेल.
📌 म्हणून AI पासून घाबरू नका…
पण AI च्या युगात आपल्या Data ची किंमत ओळखा.
कारण आज तुम्ही Product खरेदी करत असाल;
उद्या तुमच्या वर्तनाचा Dataच Product बनू शकतो.
भारतामध्ये तर यावरून जास्त परिस्थिती बिकट आहे. एक तर लोकांना गुंतवून ठेवले आहे आणि ज्यांना कळते त्यांना उघड बोलायला बंदी आहे.
Er. Malhari Maind
(Investment/Technology/Wealth Planning/Business consultant/Solar Energy)
#सायबरसेंचुरीत्या
