28/08/2020
# # HIỂM NGHÈO: CÓ PHẢI CỨ MUA BẢO HIỂM LÀ YÊN TÂM ĐƯỢC CHI TRẢ?
*****************
Thời gian vừa rồi, dư luận Facebook dậy sóng về trường hợp bà mẹ trẻ hai con ở Hà Nội ra đi quá sớm ở tuổi 30, chỉ sau 2 ngày có kết quả xét nghiệm Ung thư máu. Theo như tin tức lan truyền thì cũng rất may là người mẹ đó đã có bảo hiểm nhân thọ và hẳn là sẽ được chi trả (?)
Tuy nhiên, nếu nói về bảo hiểm thì như vậy chưa đủ, và nếu vì điều đó mà chúng ta CA NGỢI HẾT LỜI VỀ TÁC DỤNG CỦA BHNT thì cũng không ổn, có một số khía cạnh quan trọng cần phải bàn thêm!
VÌ SAO NHƯ VẬY?
Chắc hẳn rằng không ít người quan tâm đến lĩnh vực này đều biết là khi mua bảo hiểm, thì bên cạnh sản phẩm chính, hầu hết khách hàng đều được tư vấn mua thêm các gói sản phẩm bổ trợ như: tai nạn, tử vong và thương tật, viện phí, phẫu thuật, thẻ sức khỏe, bệnh hiểm nghèo, miễn đóng phí… Trong khuôn khổ bài này, xin chỉ trao đổi về chủ đề sản phẩm bổ trợ Bảo hiểm bệnh hiểm nghèo (hoặc tên khác là BH bệnh lý nghiêm trọng, BH bệnh nan y…).
Trường hợp bà mẹ trẻ nêu trên, rõ ràng là tử vong do ung thư thì sẽ được nhận quyền lợi tử vong từ sản phẩm chính. Tuy nhiên, đối với sản phẩm bổ trợ Bệnh hiểm nghèo, cho dù đã mua rồi, cũng chưa chắc đã được chi trả bảo hiểm.
(Cũng phải lưu ý thêm là ở đây ta đang khoanh vùng trong phạm vi bảo hiểm nhân thọ với đặc tính thời hạn bảo hiểm dài, chứ không phải BH phi nhân thọ với các SP hầu hết có kỳ hạn 1 năm).
Với một sản phẩm, có rất nhiều yếu tố cần xem xét. Tuy nhiên, theo quan điểm chủ quan của người viết thì sản phẩm Bảo hiểm bệnh hiểm nghèo (BHBHN) cần được quan tâm nhất ở mấy khía cạnh: (1) Danh mục bệnh, (2) Thời gian còn sống của mỗi bệnh, (3) Quyền lợi tử vong trong thời gian chờ để xác nhận mức độ biến chứng/di chứng do Đột quỵ, và (4) Danh mục rủi ro loại trừ.
- Có người hỏi: Sao không quan tâm đến Quyền lợi được chi trả? Tôi cho rằng điều này không quá quan trọng, vì bất kỳ sản phẩm BHBHN nào cũng đều nêu rõ nội dung này, cơ bản là không khác nhau nhiều giữa các công ty nhân thọ (đều trả theo các giai đoạn sớm, giai đoạn giữa, giai đoạn muộn, tỷ lệ 25% hay 50%, có khấu trừ hay không khấu trừ số tiền đã chi trả cho bệnh cùng loại giai đoạn trước đó…). Quan trọng hơn là khi đại lý tư vấn thì khách hàng nào cũng được nghe về quyền lợi này rồi nên không cần nhắc lại nữa.
- Người khác lại hỏi: Sao không quan tâm đến Phí bảo hiểm? Xin thưa rằng khách hàng tinh ý một tí thì khi so sánh sản phẩm tương đương giữa các công ty, sẽ thấy mức phí chênh lệch nhiều hay ít. Công bằng mà nói là có những công ty, phí rất “đắt” và có những công ty, phí rất “mềm”. Việc này cũng tương đối đơn giản, miễn là khách hàng cần phải là người tiêu dùng THÔNG THÁI, có sự cân nhắc và lựa chọn kỹ lưỡng khi được đại lý offer.
Ở đây, mục đích phân tích để hiểu rõ hơn một điều rằng: liệu có phải cứ mua BH, khi bị bệnh hiểm nghèo thì đều được chi trả không?
1. VỀ DANH MỤC BỆNH HIỂM NGHÈO:
Danh mục bệnh hiểm nghèo trên thị trường BHNT hiện nay khá đa dạng, có 17 công ty BHNT thì cũng tương ứng 17 danh mục bệnh khác nhau. Có những công ty đưa ra tới hơn 130 bệnh hiểm nghèo được bảo hiểm, những công ty khác, con số đó có thể là 105, 80, 77, 63, 51, 45…
Có phải cứ nhiều nhất là phạm vi bảo hiểm rộng nhất?
Để trả lời câu hỏi này, trước hết cần phải phân biệt 3 khái niệm: Bệnh, Nhóm bệnh và Loại bệnh.
1.1. BỆNH và NHÓM BỆNH
Bất kỳ danh mục bệnh hiểm nghèo của công ty BHNT nào cũng đều liệt kê Tên các bệnh được bảo hiểm. Tuy nhiên, tùy theo cách phân loại mà một bệnh tại danh mục của công ty BHNT này lại có thể tương ứng với một nhóm các bệnh tại danh mục của công ty BHNT khác.
Ví dụ: trong danh mục BHN của một số công ty, “Ung thư” là một loại bệnh gồm ung thư giai đoạn sớm và ung thư giai đoạn sau (hoặc ung thư nghiêm trọng), nhưng ở công khác thì lại được chia nhỏ thành các bệnh như: Ung thư biểu mô tại chỗ; Ung thư nặng; Ung thư phổi; Ung thư gan; Ung thư tuyến tiền liệt; Ung thư biểu mô tại chỗ của vú, cổ tử cung…
Chính vì vậy, số lượng các bệnh sẽ chưa thể nói lên chính xác khả năng được nhận tiền chi trả bảo hiểm, mà điều này phải thể hiện thông qua số lượng “Nhóm bệnh”.
Chẳng hạn, ở công ty có danh mục hơn 130 bệnh hiểm nghèo: số nhóm bệnh hiểm nghèo thực chất chỉ là 57 nhóm.
Còn ở công ty có danh mục 80 bệnh hiểm nghèo: số nhóm bệnh hiểm nghèo thực chất là 58 nhóm. Như vậy, mặc dù kể tên số bệnh thì ít hơn vài chục bệnh nhưng trên thực tế, phạm vi bảo vệ lại rộng hơn, khả năng khách hàng được bồi thường cao hơn.
1.2. LOẠI BỆNH
Như trên vừa nói, số “Nhóm bệnh” trong danh mục BHN là đặc trưng cho “khả năng được nhận tiền bảo hiểm” khi NĐBH chẳng may mắc bệnh hiểm nghèo.
Còn số “Loại bệnh”: sẽ cho thấy khả năng NĐBH có thể được nhận tiền bảo hiểm từ:
a- Hai bệnh hiểm nghèo Giai đoạn sớm khác LOẠI hay không? (vì thông thường, phải mắc 2 BHN giai đoạn sớm khác loại thì mới được nhận tiền 2 lần)
b- Bệnh hiểm nghèo Giai đoạn sớm và Bệnh hiểm nghèo Giai đoạn sau cùng LOẠI hay không? (vì thông thường, nếu cùng loại bệnh thì lần nhận sau sẽ bị khấu trừ khoản đã nhận lần trước).
TẠI SAO ĐIỀU NÀY LẠI QUAN TRỌNG?
Vì trên thực tế, một số công ty liệt kê rất nhiều BHN, nhưng lại chỉ gom thành 5 loại bệnh, 9 loại bệnh… Điều này khiến cho khả năng khách hàng được nhận tiền bảo hiểm (ở hai điểm a và b nêu trên đây) sẽ thấp hơn rất nhiều so với các công ty chia thành 40-50 loại bệnh.
2. VỀ THỜI GIAN CÒN SỐNG CỦA MỖI BỆNH
Khi tìm hiểu điều khoản sản phẩm Bệnh hiểm nghèo các công ty nhân thọ, với người trong nghề thì không thể không quan tâm tới quy định về “thời gian sống” (có nơi gọi là “thời hạn loại trừ tử vong”) mà NĐBH cần đáp ứng khi chẳng may mắc bệnh hiểm nghèo.
Nói một cách ngắn gọn, đó là khoảng thời gian NĐBH phải sống đủ, kể từ ngày NĐBH lần đầu tiên được chẩn đoán mắc phải BHN cho đến khi tử vong. Nếu NĐBH chết sớm trong khoảng thời gian này thì sẽ không được hưởng quyền lợi bảo hiểm mà chỉ nhận lại số phí đã nộp (sau khi trừ các chi phí liên quan của hợp đồng).
Đây là một quy định phổ biến tới mức hầu hết các công ty BHNT đều áp dụng. Cụ thể:
2.1. Ch, Ma, Ha, Pr1, Bi quy định NĐBH phải sống đủ ít nhất 30 ngày sau khi được chẩn đoán mắc BHN ;
2.2. Pr2, AI, Ge, Su, Da, Ba đều quy định 14 ngày;
2.3. Với Av thì con số này chỉ còn 7 ngày.
2.4. Với Fu: quy định này dao động tùy bệnh, một số bệnh NĐBH phải sống đủ 30 ngày hoặc 6 tháng.
2.5. Đáng chú ý, chỉ có 1-2 công ty (Mb, F) quy định thời gian này bằng 0, nghĩa là khách hàng chỉ cần có chẩn đoán mắc Bệnh hiểm nghèo SẼ ĐƯỢC CHI TRẢ LUÔN QUYỀN LỢI BẢO HIỂM.
Điều này là hết sức có ý nghĩa, vì khi khách hàng đã mắc bệnh hiểm nghèo thì trong nhiều trường hợp, cơ hội sống chỉ được đếm theo TỪNG GIỜ chứ không phải là từng ngày nữa. Để đáp ứng được các mốc thời gian quy định kể trên, nhiều khi là một sự "đánh đố".
Đến đây, chúng ta quay trở lại trường hợp câu chuyện bà mẹ trẻ hai con qua đời do ung thư máu chỉ sau 2 ngày có kết quả chẩn đoán bệnh. Nếu người khách hàng xấu số này mua BHNT ở hầu hết các công ty bảo hiểm trên thị trường hiện nay (từ mục 2.1-2.4), chắc chắn quyền lợi sản phẩm Bảo hiểm bệnh hiểm nghèo sẽ KHÔNG được chi trả.
3. VỀ QUYỀN LỢI TỬ VONG KHI CHƯA ĐÁP ỨNG ĐỦ THỜI GIAN CHỜ ĐỂ XÁC ĐỊNH MỨC ĐỘ BIẾN CHỨNG/DI CHỨNG DO ĐỘT QUỴ
Trong các bệnh hiểm nghèo, Đột quỵ (Tai biến mạch máu não) là một căn bệnh khá phổ biến hiện nay.
Theo số liệu của tổ chức y tế thế giới (WHO), nguyên nhân gây tử vong nhiều nhất tại Việt Nam thuộc 2 nhóm tai nạn và bệnh tật. Trong đó, nguyên nhân tử vong do đột quỵ luôn đứng đầu, chiếm tới 21,7%, và cao gấp 5 lần so với tai nạn giao thông.
Theo định nghĩa về bệnh Đột quỵ tại hầu hết các công ty BHNT trên thị trường, Đột quỵ là một trong những tình trạng sau: Nhồi máu não, Xuất huyết não, Xuất huyết dưới màng nhện, Thuyên tắc mạch máu não, hoặc Huyết khối mạch máu não.
Chẩn đoán này phải thỏa mãn tất cả các điều kiện sau:
(1) Mất chức năng vận động hoàn toàn và vĩnh viễn của ít nhất một chi;
(2) Mất khả năng nói vĩnh viễn do tổn thương trung khu ngôn ngữ trong não;
(3) Vĩnh viễn không có khả năng tự thực hiện ít nhất 3 trong 6 Chức năng sinh hoạt hàng ngày;
Một yêu cầu nữa là để được chi trả tiền bảo hiểm, người bị bệnh Đột quỵ phải duy trì tình trạng nói trên ít nhất trong một khoảng thời gian nhất định. Cụ thể:
- Ít nhất 6 tuần: sản phẩm của Ch, Me, Da, Ma, Mb, Su, Pr1, Av, Ba, F
- Ít nhất 45 ngày: sản phẩm của Ai
- Ít nhất 6 tháng: sản phẩm của Fu, Ca, Pr2, Ge
Điều đáng nói ở đây là: nếu Khách hàng không chờ nổi mà sớm RA ĐI ngay trong thời gian chờ để xác nhận tình trạng bệnh lý nói trên thì sao?
Câu trả lời ở hầu hết các công ty là: KHÔNG được chi trả quyền lợi Bệnh hiểm nghèo Đột quỵ (vì đơn giản là chưa đáp ứng đủ thời gian cần thiết).
Chỉ DUY NHẤT có một sản phẩm của một Công ty đứng ra chi trả cho rủi ro Tử vong này. Nói cách khác, với sản phẩm vừa nêu, tử vong trong thời gian chờ xác nhận mức độ biến chứng/di chứng do Đột quỵ cũng được bảo hiểm.
4. VỀ DANH MỤC RỦI RO LOẠI TRỪ
Đây là một nội dung mà nhiều khách hàng không để ý, trong khi lại ảnh hưởng đến quyền lợi sát sườn. Nếu bệnh hiểm nghèo xảy ra do rủi ro loại trừ thì khách hàng sẽ không được hưởng quyền lợi bảo hiểm.
Có thể nói, quyền lợi bảo hiểm và danh mục rủi ro loại trừ có mức độ quan trọng tương tự nhau. Quyền lợi bảo hiểm lớn mà loại trừ nhiều thì sản phẩm đó cũng không có mấy ý nghĩa.
Quy tắc, điều khoản hầu hết các sản phẩm Bảo hiểm bệnh hiểm nghèo trên thị trường đều liệt kê các rủi ro loại trừ như:
(1) Tự tử, tự gây tai nạn;
(2) Các hành vi vi phạm pháp luật/phạm tội;
(3) Các sự kiện gây tổn thất lớn (chiến tranh, bạo động, nổi loạn; phóng xạ, nhiễm phóng xạ…);
(4) Nhiễm HIV/AIDS;
(5) Biến chứng do quá trình phẫu thuật hay Tai nạn xảy ra trong quá trình phẫu thuật hoặc điều trị bệnh;
(6) Tai nạn xảy ra trong lúc hay do Người được bảo hiểm đang bị ảnh hưởng của rượu hoặc việc dùng thuốc không được chỉ định hoặc không theo toa;
(7) Bệnh có sẵn, các khiếm khuyết bẩm sinh;
(8) Người được bảo hiểm tham gia: các hoạt động hàng không (trừ khi với tư cách là hành khách mua vé của một hãng hàng không được cấp phép và có lịch trình bay thương mại); các cuộc diễn tập, huấn luyện quân sự của các lực lượng vũ trang; các hoạt động nguy hiểm: đua ô tô/mô tô/xe đạp, đua ngựa hay bất kỳ hình thức đua nào khác, săn bắn, đấm bốc (boxing), leo núi; các hoạt động thể thao chuyên nghiệp, các môn thể thao trên không (nhảy bungy – bungee jumping, dù lượn, khí cầu, nhảy dù,...), lặn hoặc các hoạt động dưới nước có sử dụng mặt nạ thở;
(9) Thực hiện các phẫu thuật, khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế không được được thành lập và hoạt động hợp pháp theo luật pháp Việt Nam hoặc không được phép thực hiện các phẫu thuật, khám chữa bệnh đó; thực hiện phẫu thuật thẩm mỹ; thực hiện các phẫu thuật, khám chữa bệnh không thực sự cần thiết và không được chỉ định bởi bác sĩ chuyên khoa để duy trì và khắc phục tình trạng sức khỏe của Người được bảo hiểm...
Để đảm bảo phạm vi bảo hiểm rộng nhất, khách hàng cần tìm hiểu sản phẩm của công ty có danh mục rủi ro loại trừ ÍT NHẤT.
Cũng rất may là có một vài công ty chỉ loại trừ 5-7 rủi ro kể trên. Đặc biệt, có công ty chỉ loại trừ 3 rủi ro đầu tiên, ngoài ra chấp nhận bảo vệ cho tất cả các rủi ro còn lại.
----------------
Tóm lại, những phân tích trên đây có thể giúp khách hàng nhận ra một thực tế KÉM VUI là:
KHÔNG PHẢI CỨ THAM GIA BẢO HIỂM BỆNH HIỂM NGHÈO, KHI BỊ MẮC BỆNH HIỂM NGHÈO HOẶC TỬ VONG DO BỆNH HIỂM NGHÈO ĐỀU ĐƯỢC TRẢ TIỀN BẢO HIỂM!!!
Trên thực tế, sản phẩm của mỗi công ty đều có những ưu điểm khác nhau, hướng tới phục vụ những đối tượng khách hàng khác nhau. Vì vậy, muốn biết sản phẩm có thực sự phù hợp với bản thân và gia đình mình hay không, mỗi khách hàng cần dành thời gian và sự THÔNG THÁI nhất định để tìm hiểu đặc tính và những ưu điểm vượt trội của sản phẩm.
(Trên đây là một số bình luận của cá nhân người viết bài, xin phép không dám qua mặt các cao nhân mà chỉ nhằm góp thêm một góc nhìn về Bảo hiểm bệnh hiểm nghèo – sản phẩm ngày càng cần thiết trong tình trạng bệnh tật đang trở nên phổ biến ở Việt Nam như hiện nay).
Xin cảm ơn mọi người đã dành thời gian đọc bài!
St
