05/06/2025
Pangarap ko lang naman makatapos… pero isang gabi, nagbago ang lahat.
Estudyante ako noon, 3rd year sa kolehiyo. Working student, sa umaga cashier sa bakery, sa hapon klase. Sobrang sikip ng budget, pero ayos lang — basta makagraduate. Ang motivation ko? Si Bunso. Kapatid kong labing-isang taong gulang. Ako ang tumayong pangalawang magulang niya simula nang iniwan kami ni Papa.
Si Mama, labandera. Kahit umuulan o tirik ang araw, bitbit ang batya't labada, hindi umaabsent. Hindi siya reklamador, pero ramdam kong pagod na siya. Kaya ako na ang nagkusang tumulong.
Pero isang gabi, habang nagrereview ako para sa exam, may kumatok. Si Aling Siony, kapitbahay namin.
“Anak, si Mama mo… sinugod sa ospital. Nahimatay habang naglalaba.”
Parang tumigil ang mundo ko. Sa ospital, nakita ko si Mama, nakahiga, may tubo sa ilong. Stroke daw, sabi ng doktor. Kailangan ng MRI, gamot, therapy — lahat ng hindi abot ng pera naming mag-iina.
Gusto kong sumigaw. Umiiyak si Bunso, ako naman, pilit nagpakatatag. Pero sa loob-loob ko, basag na basag ako. Ang tanong ko lang noon: “Paano na kami?”
Isang araw, dumating si Ate Linda — matagal nang kaibigan ni Mama, dati niyang kasamahan sa paglalaba.
“Sabi sa ’kin ni Ate mo dati, kumuha raw siya ng insurance. Ako raw ang contact person kung may emergency.”
Hindi ko alam kung matatawa ako o iiyak. Insurance? Si Mama? Eh halos wala na nga kaming makain minsan.
Pero totoo nga. Inasikaso ni Ate Linda ang mga papeles. Ilang linggo lang, may dumating na tseke. Hindi milyon, pero sapat para sa paunang bayad sa ospital, gamot, at ilang buwang therapy.
Biglang gumaan ang pakiramdam ko. Hindi pa tapos ang laban, pero at least… may panimula.
Ngayon, gumagaling na si Mama. Nakakalakad na ulit. Ako naman, tuloy ang aral — graduating na. Si Bunso, mas masaya na ulit. Wala pa ring sobra, pero salamat — dahil sa inipon ni Mama kahit konti lang kada buwan, nabawasan ang bigat ng mundo sa balikat ko.
Hindi ko alam kung paano niya napagdesisyunang kumuha ng insurance. Siguro, bilang isang nanay, inisip niya lang: “Paano kung mawala ako?” Ayaw niyang umabot sa ganung tanong. Kaya naghanda siya, tahimik, walang drama.
Buti na lang may insurance si Mama.
Kasi minsan, hindi lang sapat ang dasal. Kailangan din ng paghahanda — pa
ra sa pamilya mong umaasa sa'yo.
