03/11/2026
📌 საგადასახადო სანქციები — რა ჯდება ერთი შეცდომა?⬅️⬅️⬅️⬅️⬅️
დეკლარაცია დაგვიანდა, გადასახადი ვადაში ვერ გადაიხადე, საქონელი ზედნადების გარეშე გადაიტანე ან დაქირავებული რეესტრში არ ასახე. თითოეულ შემთხვევაში სანქციის საფუძველი და გამოთვლის წესი განსხვავებულია.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსი სანქციის ოთხ სახეს გამოყოფს — გაფრთხილებას, საურავს, ფულად ჯარიმას და კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში საქონლის ან სატრანსპორტო საშუალების უსასყიდლოდ ჩამორთმევას. თავად საგადასახადო სანქციას საურავი არ ერიცხება.
1️⃣ გადახდისა და დეკლარირების დაგვიანება
- გადასახადის გადახდის დაგვიანება — მუხლი 272. საურავი შეადგენს გადაუხდელი გადასახადის 0,05%-ს თითო ვადაგადაცილებულ დღეზე. საერთო წესით, ათვლა იწყება გადახდის ვადის მომდევნო დღიდან და გადახდის დღეც ითვლება.
- დეკლარაციის წარდგენის დაგვიანება — მუხლი 274. თუ ვადის გადაცილება 2 თვეს არ აღემატება, ჯარიმაა 5%, ხოლო 2 თვეზე მეტი დაგვიანებისას — 10%. პროცენტი გამოითვლება დეკლარაციით დასარიცხი გადასახადიდან. თუ ეს თანხა ნულია, ამ მუხლით ჯარიმა არ ეკისრება.
მაგალითი. თუ 10 000 ლარის გადასახადის დეკლარაციაც და გადახდაც 30 დღით დაგვიანდა და თანხა მთელი ეს პერიოდი სრულად გადაუხდელი იყო, საერთო წესით ჯარიმა იქნება 500 ლარი, საურავი კი 150 ლარი. ძირითადი გადასახადის ჩათვლით ჯამი 10 650 ლარია.
2️⃣ დეკლარაციაში გადასახადის შემცირება — მუხლი 275
ჯარიმის განაკვეთის დასადგენად შემცირებული თანხა შეადარე დეკლარაციაში მითითებულ გადასახადს. თუ შემცირება 5%-ს არ აღემატება, ჯარიმაა 10%. თუ 5%-ზე მეტია და 20%-ს არ აღემატება — 25%. დანარჩენ საერთო შემთხვევებში — 50%. სამივე შემთხვევაში ჯარიმა გამოითვლება შემცირებული თანხიდან. თუ შემცირება საგადასახადო ორგანოს მიერ ვალდებულების პერიოდის შეცვლამ გამოიწვია, ჯარიმაა 10%.
მაგალითი. დეკლარაციაში მითითებულია 10 000 ლარი, შემოწმებით კი გადასახადი 11 000 ლარი გამოვიდა. შემცირებული 1 000 ლარი დეკლარირებული თანხის 10%-ია. შესაბამისი განაკვეთია 25%, ამიტომ ჯარიმა 250 ლარია.
3️⃣ დღგ და საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურა
- სავალდებულო რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობა — მუხლი 282(1). ჯარიმაა რეგისტრაციის გარეშე განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციების თანხის 5%, გათავისუფლებული ოპერაციების გამოკლებით. ამ ჯარიმის გამოყენებისას იმავე პერიოდების დღგ-ის დეკლარაციებზე 274-ე და 275-ე მუხლებით გათვალისწინებული ჯარიმები არ გამოიყენება.
- მყიდველის მოთხოვნისას ანგარიშ-ფაქტურის გაუცემლობა — მუხლი 282(2). ჯარიმაა ოპერაციის დღგ-ის თანხის 100%. ფიქტიური, უსაქონლო ან ყალბი ანგარიშ-ფაქტურის გამოწერისას გამომწერის ჯარიმაა ფაქტურაში მითითებული დღგ-ის 200%.
- გადასახადის უკანონო ჩათვლა — მუხლი 280. ამ მუხლით განსაზღვრულ შემთხვევაში ჯარიმაა უკანონოდ ჩათვლილი გადასახადის 200%.
4️⃣ სალარო, ზედნადები და მარაგი
- სალარო აპარატი — მუხლი 281. მომხმარებელთან ნაღდი ანგარიშსწორებისას სალარო აპარატის გამოუყენებლობისთვის ან ჩეკში ფაქტობრივად გადახდილზე ნაკლები თანხის მითითებისთვის ჯარიმაა 200 ლარი.
- ზედნადები — მუხლი 286. სამეწარმეო საქმიანობისთვის საქონლის ზედნადების გარეშე ტრანსპორტირებისას საერთო წესით ჯარიმაა 500 ლარი, განმეორებით — 5 000 ლარი. ცალკეულ საქონელზე, მათ შორის ხეტყესა და რეფერენტულ ფასს დაქვემდებარებულ ფარმაცევტულ პროდუქტზე, სპეციალური წესები მოქმედებს.
- აღურიცხავი მარაგი — მუხლი 286(4). თუ გამოვლენილი მარაგი აღრიცხვაში არ არის და პირველადი საგადასახადო დოკუმენტიც არ აქვს, ჯარიმაა გამოვლენის მომენტში მისი საბაზრო ღირებულების 50%.
5️⃣ დაქირავებულთა რეესტრი და საგადასახადო კონტროლი
- დაქირავებულის შესახებ ინფორმაციის რეესტრში წარუდგენლობა — მუხლი 288⁵. ჯარიმაა 200 ლარი თითოეულ დაქირავებულზე.
- საგადასახადო ორგანოსთვის მოთხოვნილი ინფორმაციის წარუდგენლობა — მუხლი 279. საერთო შემთხვევაში ჯარიმაა 400 ლარი, ყოველ შემდგომ განმეორებაზე — 1 000 ლარი.
როდის შეიძლება გაფრთხილება? 270-ე მუხლის მე-7 ნაწილი განსაზღვრავს შემთხვევებს, როდესაც არაგანმეორებით დარღვევაზე ფულადი ჯარიმის ნაცვლად შესაძლებელია გაფრთხილება. ჩამონათვალშია, მათ შორის, სალარო აპარატისა და დაქირავებულთა რეესტრის დარღვევები, ასევე ზედნადებთან დაკავშირებული 286-ე მუხლის კონკრეტული ნაწილები. გაფრთხილება ავტომატურად არ გამოიყენება.
📚↘️ შეინახე პოსტი. კონკრეტული შემთხვევის შეფასებისას გადაამოწმე მუხლის შესაბამისი ნაწილი, ჯარიმის გამოთვლის ბაზა და განმეორების პირობები.
FoFio Consulting ▪️ Academy
#საგადასახადოსანქციები #ბუღალტერია #საურავი
